![](https://ghaaemi.ir/wp-content/uploads/2021/12/mr7.jpg)
نمودار I چارت
از نمودار i چارت برای کنترل زیر گروه هایی که تنها دارای یک مقدار هستند (هر زیر گروه تعدادی مقدار ندارد) مورد استفاده قرار می گیرند،
برای آشنایی با نمودار های کنترلی مقاله آشنایی با نمودار های کنترلی قسمت یک و قسمت دوم را مطالعه کنید.
هدف از استفاده از این نمودار، کنترل مقدار تغییرات گستره میباشد.
نمودار i برای کنترل سطح فرآیند (صحت یا مقدار میانگین) و نمودار mr (moving range) برای کنترل پراکندگی کوتاه مدت (یا دقت فرآیند ) مورد استفاده قرار می گیرند .
این دو نمودار برای کنترل آماری مورد استفاده قرار می گیرند، اما برخی از استفاده کنندگان می گویند که نمودار mr ارزش زیادی ندارد و صرفا جهت مشخص نمودن حدود کنترلی نمودار i به کار می روند.
در ابتدا می بایست مقادیر تغییرات گستره یا mr را بر اساس تغییرات هر زیر گروه و با توجه به زیر گروه قبلی محاسبه نمود، باید توجه نمود که مقدار اول تغییراتی ندارد و مقدار mr آن صفر می باشد.
![](https://ghaaemi.ir/wp-content/uploads/2021/12/mr.jpg)
مقدار mr هر زیر گروه از تفریق مقدار هر گروه از گروه قبلی بدست میاید
![](https://ghaaemi.ir/wp-content/uploads/2021/12/mr2.jpg)
مقدار i یا خط مرکزی از میانگین کلیه گروه ها و از طریق فرمول بالا به دست می آید.
![](https://ghaaemi.ir/wp-content/uploads/2021/12/mr3.jpg)
مقدار اصلی mr یا خط مرکزی پراکندگی از طریق فرمول بالا بدست می آید، به دلیل اینکه مقدار اول دارای تغییرات گستره نمی باشد مقادیر جمع شده را بر k منهای یک تقسیم می کنیم.
حدود کنترلی نمودار از طریق رابطه زیر بدست می آید.
![](https://ghaaemi.ir/wp-content/uploads/2021/12/mr4.jpg)
نقاط زیرگروه خارج از محدوده کنترل در نمودار I یا نمودار MR وجود دلیل خاصی را نشان می دهد
علت این اختلاف را می توان از قوانین وسترن رولز الکترونیک تجزیه و تحلیل نمود.
مثال از نمودار i chart
از دسته های پلیمر نمونه برداری و تجزیه و تحلیل می شود در این تجزیه و تحلیل، ناخالصی به عنوان درصد وزن گزارش شده است. مقادیر برای 30 دسته در جدول زیر همراه با محاسبه شده ذکر شده است.
![](https://ghaaemi.ir/wp-content/uploads/2021/12/mr5.jpg)
حدود کنترلی نمودار از طریق فرمول های ذکر شده و به شکل زیر بدست می آید.
![](https://ghaaemi.ir/wp-content/uploads/2021/12/mr6.jpg)
نمودار i چارت به شکل زیر رسم می شود.
![](https://ghaaemi.ir/wp-content/uploads/2021/12/mr7.jpg)
نمودار mr چارت به شکل زیر رسم می شود.
![](https://ghaaemi.ir/wp-content/uploads/2021/12/mr8.jpg)
نمودار I یک نقطه خارج از کنترل (نقطه 23) در زیر گروه را نشان می دهد
نمودار MR نقاط خارج از کنترل در زیرگروه های 23 و 24 را نشان می دهد. و این نتیجه
مقدار ناخالصی بالا برای زیر گروه 23 را نشان می دهد.. این نشان می دهد که
نمودار MR تحت تأثیر اختلافات پی در پی و مشاهدات فردی است.